Op de juridische afdelingen van de site van de Kamer van Koophandel staat de mededeling dat vanaf 1 januari 2008 alle zelfstandige ondernemers en ALLE freelancers zich verplicht moeten inschrijven bij de Kamer van Koophandel en daarmee ook in het handelsregister moeten worden opgenomen. De uitzondering voor de zogenaamde vrije beroepen komt tevens te vervallen.

Desgevraagd deelde de Kamer van Koophandel telefonisch mede dat die regeling tot 1 juni is uitgesteld en mogelijk duurt het nog langer voordat het wordt ingevoerd. Het heeft te maken met een algehele beroepenregistratie die in de maak is.

De inschrijving in het handelsregister is voor prostituees een groot probleem. Die inschrijving moet op het huisadres staan. Daarmee zijn de privé-gegevens van alle zelfstandige prostituees en alle bijverdieners in de prostitutie openbaar. Niet inschrijven  in het handelsregister, of onder een valse naam of met de verkeerde bedrijfsgegevens (bijvoorbeeld als nagelstudio), is een economisch misdrijf.

De situatie tot nu toe: De criteria voor zelfstandig ondernemerschap voor een inschrijving bij de Kamer van Koophandel waren strenger dan die van de belastingdienst. Met andere woorden: je kon een BTW nummer hebben zonder dat je verplicht was je in te schrijven bij de Kamer van Koophandel. Voor de Kamer van Koophandel moest je bedrijfsmatig bezig zijn: je presenteren met een logo, aan de weg timmeren als ondernemer, deelnemen in netwerken van brancheorganisaties enz. De meeste prostituees voldeden daar niet aan. In 2000 is er een proces geweest over het weigeren van de inschrijving van een prostituee bij de Kamer van Koophandel. De rechter gaf toen de Kamer van Koophandel gelijk.

De zogenaamde vrije beroepen waren vrijgesteld van die inschrijving bij de Kamer van Koophandel. Die lijst van vrije beroepen is historisch ontstaan. Advocaten en straatventers vallen onder andere onder die vrije beroepen. Wij hebben nog geprobeerd het beroep van prostituee op die lijst te krijgen, maar dat is niet gelukt. Overigens een zinloze exercitie want prostituees vielen ongeveer onder dezelfde regelingen als freelance journalisten: wel een BTW nummer maar geen inschrijving bij de Kamer van Koophandel. En prostituees hoefden zich niet in te schrijven.

Die fijne regeling werd echter verstoord door gemeenten die gingen eisen dat prostituees met een andere nationaliteit dan de Nederlandse zich gingen inschrijven bij de Kamer van Koophandel als bewijs dat ze zelfstandige ondernemers waren. Maar ook veel Poolse, Engelse enz. prostituees waren net als hun Nederlandse collega's niet bedrijfsmatig aan het werk (met een logo, een eigen website, lid van de brancheorganisatie enz) De regels van de gemeenten waren strijdig met die van de Kamer van Koophandel. Zo zijn er heel veel prostituees als zelfstandig ondernemer ingeschreven die dat niet waren. Het mooiste voorbeeld daarvan was een bedrijf dat met alle 'zelfstandigen' naar de Kamer van Koophandel toog, en die door de exploitant als afzonderlijke massagesalons in zijn bedrijf werden ingeschreven. De desbetreffende bar fungeerde als prive-adres en als bedrijfsadres van zo'n zes massagesalons. Al met al werd er grote schaal de hand gelicht met de criteria van de Kamer van Koophandel. Een ongewenste situatie, maar het is de vraag of de nieuwe situatie beter is. Het merendeel van de prostituees zal de eis van inschrijving in het handelsregister (met eigen naam en huisadres)  als een schending van de privacy ervaren.

Er is nog een probleem voor wat de vrouwen uit de andere EU landen betreft: voor een inschrijving moet je een recent bankinschrift en/of een inschrijvingsbewijs in het bevolkingsregister overleggen. (en een paspoort laten zien). Veel buitenlandse prostituees hebben geen zelfstandige woonruimte, enz. Sowieso moesten veel prostituees 'hulp' betalen, bijvoorbeeld op het gebied van de taal, om die inschrijving voor elkaar te krijgen. Wij merken in het veld dat veel van deze zelfstandige ondernemers geen benul hadden van wat zelfstandig ondernemerschap inhield op het moment van de inschrijving.

De nieuwe situatie - als die al doorgevoerd wordt-  roept bij mij veel vragen op. Bijvoorbeeld: geldt de inschrijvingsplicht ook voor de dames die volgens de opting in gaan werken? Hoe verhoudt de nieuwe situatie zich tot de pasjesplannen in verband met de kaderwet?

En meer algemeen: wat is de zin van zo'n algehele beroepenadministratie? Willen Nederlanders dit wel? Wordt dit weer een nieuw digitaliseringproject van de overheid? (Vgl. OV Chipkaart, digitale aangiftes van de belastingdienst, rekeningrijden?)

Moet ik me inschrijven bij de Kamer van Koophandel? is een vraag die ons vaak wordt gesteld. Het antwoord is heel vreemd: dat hangt ervan af waar je vandaan komt en soms van in welke gemeente je werkt.

Kom je uit Nederland en ben je voor de belasting zelfstandig? Dan ben je dat niet altijd voor de KvK. Die hanteren zwaardere eisen voor zelfstandig ondernmerschap dan de belasting. De meeste prostituees zijn te vergelijken met free lance journalisten. Die hebben een BTW nummer maar staan niet ingeschreven bij de Kamer van Koophandel.

Het nadeel van een inschrijving bij de KvK is dat je met naam en toenaam in het handelsregister komt. Het kan voordelig als je een auto of mobiel voor je bedrijf wilt kopen.

Kom je uit een ander EU land dan Nederland, dan eisen de meeste gemeenten dat je je in laat schrijven.

Klik hier voor ons pleidooi aan de KvK om prositutie op te nemen in de lijst van vrije beroepen ten einde vermelding met naam en adres in het handelsregister te vermijden.