Pimpfree Zone. Muurschildering in Sydney. Foto S.Altink

Tot enkele decennia geleden hadden veel prostituees een 'bikker', een partner die toezicht hield en allerlei hand- en spandiensten voor hen verrichtte. Een pooier die meerdere vrouwen voor hem had werken, zoals in Amerikaanse films, kwam in Nederland echter nauwelijks voor. Als gevolg van de emancipatie stelden prostituees zich later net als 'andere vrouwen’, steeds onafhankelijker van beschermende mannen op. In Nederland hebben prostituees die ook niet nodig om de politie te ontlopen, werkplekken te vinden en gewelddadige klanten af te straffen. Werken als prostituee is hier immers niet verboden.
Prostituees vormen de enige beroepsgroep waarbij de man als afgeleide van de vrouw wordt gezien. In andere beroepen is de vrouw naar het beroep van de man vernoemd en heet ze doktersvrouw, domineesvrouw of  first lady.
De partner van een prostituee wordt in denigrerende termen beschreven. Hij is lui, afkerig van werk, kleedt zich ordinair en vertoont opzichtig consumentengedrag. Dit zijn dezelfde vooroordelen die ten aanzien van de prostituee leven. Daarmee worden de sociale relaties van de vrouwelijke prostituee gestigmatiseerd. Deze maatschappelijke veroordeling was in het verleden in de Nederlandse wetgeving vastgelegd. Pooiers werden in Nederland tot de jaren zestig in de vorige eeuw met landlopers in een rijksinrichting opgesloten. In sommige landen zijn familie en partners nog steeds strafbaar als ze van de inkomsten van prostituees profiteren. Deze wet is bedoeld als bescherming van prostituees, maar in de praktijk keert het zich tegen hen. Het bemoeilijkt namelijk hun relaties met anderen. Uit Engeland komen bijvoorbeeld verhalen over ouders en kinderen die geen cadeautjes, zelfs niet een kop thee van een prostituee mochten aannemen op gevaar af van pooiergedrag beschuldigd te worden.
Een meewerkende partner die zakelijke adviezen geeft, iets dat bij andere kleine bedrijven normaal en geaccepteerd is, kan bij prostitutie op problemen stuiten. Als hij haar bijvoorbeeld stimuleert om voor een hoge omzet onder slechte omstandigheden te werken of veel uren te maken, is er al dwang in het spel. Dit maakt de grens tussen samenwerking en zachte dwang tot prostitutie vaag.
Na de wetswijziging is het in Nederland alleen strafbaar om door middel van dwang en geweld inkomsten van prostituees te betrekken. Overigens doen prostituees die (seksueel) mishandeld worden, net als hun lotgenoten die niet in de prostitutie zitten, zelden aangifte tegen hun partner. Dat doen ze meestal pas wanneer de relatie is beëindigd. Het betekent immers een breuk met degene die de vrouw het meest nabij staat.
Afgezien van die extreme gevallen hebben prostituees in andere opzichten vaak relatieproblemen. Dit heeft alles te maken met de precaire scheidslijn tussen commercie en intimiteit, die in de prostitutie, meer dan in andere beroepen, gerespecteerd moet worden. Velen achten hun werk zelfs onverenigbaar met een vaste relatie. Een prostituee formuleerde dit dilemma als volgt: ‘Als hij het goed zou vinden dat ik in de prostitutie werk, dan zie ik hem als pooier, als hij het niet goed zou vinden, dan ben ik mijn inkomsten en financiële onafhankelijkheid kwijt’. Derhalve kiezen sommigen voor geheimhouding voor de eigen partner of voor een vrijgezellenbestaan.

Loverboys en dwang

Je hebt rechten! Folder van Blinn

Tegenwoordig is er  veel aandacht voor een nieuwe verschijningsvorm van de klassieke pooier: de loverboy. Hij zou van allochtone, vooral van Marokkaanse afkomst zijn. Weliswaar zijn er enkele Marokkaanse criminelen actief in de prostitutiewereld, maar de term loverboy is volstrekt ongepast en criminaliseert alle ‘jonge minnaars’, wat loverboys letterlijk betekent. Bovendien is de term loverboy geënt op de veronderstelde belevingswereld van het meisje en is daarom niet objectief. Met andere woorden, hij heet loverboy omdat het slachtoffer hem als zodanig ziet en niet omdat hij een minnaar is. Het is beter deze lieden gewoon criminelen te noemen die zich schuldig maken aan dwang tot prostitutie, dus aan afpersing, seksueel geweld en mensenhandel.
De loverboymethode is zo oud als de beschaving. De Byzantijnse keizer Justinianus  (527-565) vaardigde al een decreet uit tegen mannen die meisjes verleidden met valse contracten en ze een beter leven beloofden. De loverboymethode is een van de meest klassieke methodes van mensenhandelaren om greep te krijgen op potentiële slachtoffers. Dat er iets tegen die loverboys – of liever criminelen – moet worden gedaan, spreekt vanzelf. Maar het is niet de bedoeling om dat op een manier te doen die anti-emancipatorisch en zelfs stigmatiserend is. Die tendens komt bijvoorbeeld naar voren in het begrip risicomeisjes. Dat zijn meisjes of jonge vrouwen die niet in de prostitutie zitten, maar zo kwetsbaar zijn, dat ze gevaar lopen. En hoe zou men die herkennen: jawel, ‘ze gebruiken teveel make-up en vragen om aandacht’.
Bij andere slachtoffers van misdrijven zou men het zelfs niet durven de kwetsbaarheid te benadrukken. Toch valt in een scriptie over loverboys te lezen die veel publiciteit kreeg dat (Bunshoek en Hesselink) dat ‘de meisjes uit een bepaald sociaal milieu komen. Ze zijn heel jong, hebben een rotjeugd gehad, kregen weinig liefde van de ouders, werden vaak mishandeld en misbruikt of hadden een pijnlijk sterfgeval meegemaakt. Ze volgen lager onderwijs en worden gepest op school. Ze kunnen al met al geen normale relaties aangaan.’
Ook hun ouders en omgeving worden dus gestigmatiseerd. Soms bellen moeders met de vraag hoe ze hun dochter kunnen helpen en veilig onder kunnen brengen. Zij willen oprecht wat doen, maar zien zich geconfronteerd met een soms internationaal opererend netwerk. En moeten deze heel betrokken ouders de schuld krijgen?
We kennen enkele vrouwen die zich aan een loverboy hebben ontworsteld, maar die niet kwetsbaar, laaggeschoold en anderszins sociaal gemankeerd zijn. Wanneer een (vermoedelijk) slachtoffer van een loverboy zich bij De Rode Draad meldt, wordt getracht met haar een gesprek aan te gaan. Wij herkennen zo’n geval wanneer een vrouw bijvoorbeeld graag wil weten hoe zij het meest voor haar vriendje kan verdienen.

Het verhaal van een slachtoffer

Minderjarige prostituee, archieven politie Berlijn

We kennen enkele vrouwen die zich aan een loverboy hebben ontworsteld, maar die niet kwetsbaar, laaggeschoold en anderszins sociaal gemankeerd zijn. Wanneer een (vermoedelijk) slachtoffer van een loverboy zich bij De Rode Draad meldt, wordt getracht met haar een gesprek aan te gaan. Wij herkennen zo’n geval wanneer een vrouw bijvoorbeeld graag wil weten hoe zij het meest voor haar vriendje kan verdienen.
Een van hen vertelt hieronder haar verhaal. De politie geeft later antwoord

Hij lijkt zo stoer en zelfverzekerd en heeft daarnaast ook nog een goed lichaam. Je bent zo verbaasd dat hij jou aandacht geeft en met je uit wilt. Je snapt niet waarom hij voor jou kiest, hij kan veel meisjes krijgen. Hij zegt dat jij de mooiste en lekkerste bent. Je gaat een paar keer met hem uit en hij is erg lief voor je. Als je met hem naar bed gaat vindt hij dat je goed bent, wat hij nog nooit eerder heeft meegemaakt. Hij probeert steeds een stapje verder te gaan in bed en kijkt hoe ver hij kan gaan zonder dat je tegenstribbelt. Als je zegt dat je iets niet wilt zal hij de eerste keer niet moeilijk doen en zeggen dat hij niet iets van je verlangt wat je niet wilt. Als je nog een paar keer nee zegt of als je iets anders hebt, maar hij wel met je wilt afspreken, zal hij afstandelijker gaan doen, minder tijd voor je hebben en je duidelijk vertellen dat hij het wel bij een ander gaat zoeken Hij zal ook uitleggen dat het heel normaal is dat je die dingen doet, dat andere meisjes dat wel gewoon doen. Hij is toch ook lief voor jou, dan moet je ook wat terugdoen.

Zo probeert hij je een schuldgevoel aan te praten, hij wil ervoor zorgen dat je het normaal gaat vinden om te doen wat hij van je verlangt en geen nee tegen dingen meer zegt. Hij is vaak ouder en heeft meer ervaring met seks en je denkt dat het er gewoon bij hoort. Als je seks hebt gehad met een ander of als je zegt dat je vriendinnen dat ook niet doen, zal hij die andere jongens afschilderen als watjes en jongens die niet weten wat meisjes willen.
Je zal proberen om extra je best te doen en geen nee meer te zeggen tegen hem, om het weer goed te maken. Want je denkt dat het jou schuld is dat jullie nu ruzie hebben.

Hij zal weer lief zijn voor je maar hij zal je er op wijzen dat je niet weer nee moet zeggen en gewoon moet doen wat hij van je vraagt, hij weet immers wat het beste voor je is. Ook zal hij duidelijk maken dat hij de volgende keer wel eens een klap uit kan delen, hij was nu nog in een goede bui en je moet nog even wennen aan het feit dat je met een ?echte man? te maken hebt.
De volgende keer dat je iets weigert zal er inderdaad een pak slaag volgen of hij zal je hardhandig toch de dingen laten doen die hij van je verlangt.

Je omgeving merkt vaak wel dat je verandert en dat je vriendje niet helemaal het ?standaard? vriendje is dat ze bij jou vinden passen. Jij zal je vriend verdedigen en zeggen dat hij erg lief is en dat je heel veel van hem houdt. Als je omgeving blijft volhouden dat hij niet goed voor je is zal je je meer gaan afzetten  tegen hen. Je vriend zal dit extra aanmoedigen, hij zal zeggen dat je zelf moet doen waar je zin in hebt en dat je vriendinnen gewoon jaloers zijn dat jij zo?n leuk vriendje hebt. Als je ruzie hebt met je omgeving zal hij zeggen dat je wel bij hem kan wonen of dat hij wel een kamer voor je kan regelen. Hij zal je heel erg stimuleren om je vrienden en familie te laten vallen en hij weet alleen wat goed voor je is. Hij zal wel voor je zorgen.Als hij weet dat je een afspraak hebt met een vriendin zal hij je proberen te overtuigen dat hij je nodig heeft en dat je die afspraak maar af moet zeggen. Dit zal hij eventueel door dreigen geweld te gebruiken voor elkaar krijgen, hij zal zeggen dat als je niet naar hem toe komt hij je de volgende keer het betaald zal zetten. Hij kan je ook weer proberen een schuldgevoel aan te praten door je zeggen dat je hem blijkbaar niet belangrijk vindt als je je afspraak niet voor hem afzegt en dat hij wel naar een ander gaat als jij hem niet wilt.

Op deze wil hij ervoor zorgen dat je alleen nog maar hem over hebt en dat je niemand hebt om op terug te vallen. 

Je vriend zal zeggen dat hij graag cadeautjes voor je wil kopen en leuke dingen met je wilt doen, maar dat hij geen geld heeft. Ook zal hij proberen je van school af te halen, in eerste instantie zal hij zeggen dat je op school moet blijven, maar als je af en toe geen zin meer hebt om naar school te gaan zal hij je stimuleren om van school te gaan.

Zo probeert hij je nog afhankelijker te maken van hem, hij zal even voor je zorgen als je geen geld hebt of niet meer op school zit, maar hij zal al snel beginnen over dat je geld moet gaan verdienen. Ook hier speelt het aanpraten van een schuldgevoel weer mee, hij wil dat je je schuldig voelt dat hij weinig geld heeft en dat hij dan ook nog geld uitgeeft aan jou.

Hij zal je vertellen dat je op een makkelijke manier veel geld kan verdienen en dat jullie dan samen rijk kunnen worden. Hij zal af en toe laten vallen dat je wel meer mannen aan kan met seks, dat je al die watjes wel aan kan. Hij zal blijven zeuren dat je prima kan gaan werken voor hem en dat je en dat als je goed je best doet je heel rijk wordt.Als je niet vrijwillig zegt dat je dan wel voor hem wil werken, zal hij geweld gebruiken, zeggen dat hij je zal verlaten of dreigen iets met je omgeving te zullen doen als je niet voor hem gaat werken.

Als je eenmaal werkt zal hij al het geld of het grootste gedeelte van het geld houden. Hij zal af en toe wel cadeautjes voor je kopen of leuke dingen met je gaan doen, maar het grootste gedeelte van het geld houdt hij zelf.Vaak voel je je nu zo stom dat je voor hem bent gaat werken en dat je je omgeving hebt laten zitten, en het geld is vaak ook wel erg makkelijk, dat het heel moeilijk is om te stoppen met het werken en weg te gaan bij je vriend. Daarnaast zal hij je niet zomaar laten gaan, hij zal geweld gebruiken of je gaan bedreigen, hij wil niet dat zijn geldmijntje zomaar weggaat. De relatie met je vriend verbreken kan ook een emotioneel probleem zijn, vaak ben je toch wel gek op hem en ben je je erg aan hem gaan hechten, en hij was toch ook wel lief voor je geweest en je kan hem toch niet zomaar in de steek laten zal snel in je opkomen.
 
Een antwoord, geschreven door de politie
Als je te maken hebt of hebt gehad met een loverboy kun je overwegen om naar de politie te gaan om aangifte te doen of hulp te zoeken.Als je voor hulp komt om van je loverboy af te komen of om je ervaringen te verwerken of om een plek te zoeken waar je tot rust kan komen, zal je doorgestuurd worden naar hulpverlenende organisaties of een project van de politie. Zo bestaat er in Utrecht het project 13, dit is een project voor minderjarige (onder de 18 jaar) meisjes die in aanraking zijn geweest met prostitutie. Het is een gesloten inrichting waarin de meisjes begeleiding krijgen en ze tot rust kunnen komen.En andere instelling is: Pretty Woman: 030-2317100

Als je aangifte wilt doen tegen je loverboy zal je eerst heel goed moeten nadenken of je het wel waard vindt om een rechtzaak te beginnen.  Je zal heel sterk in je schoenen moeten staan en moeten aangevenwelke overtredingen je loverboy heeft begaan. Je zal je verhaal vaak moeten vertellen aan veel verschillende mensen, die je niet allemaal zullen geloven en je helemaal uit gaan horen. De advocaat van je éx-vriend zal proberen te bewijzen dat je het allemaal gewild hebt en dat hij je helemaal niet mishandeld  of gedwongen heeft. Je zal weer oog in oog moeten staan met je loverboy. Daarnaast spelen ook de gevaren meer van wanneer je loverboy weer vrij komt, als hij veroordeeld wordt. Ook heeft de loverboy nog wel vriendjes die ook niet zulke lieverdjes zijn en best wraak willen nemen op jou omdat hij door jou de bak in is gegaan.Ook zal iedereen weten wat er met jou is gebeurd en zal je voor de voeten werpen dat ze je al gewaarschuwd  hadden. Of ze zullen zeggen dat het je eigen schuld is, dat je er zelf voor gekozen hebt, je had ook weg kunnen lopen.

Ben je onder de 18 jaar, dan zal het gemakkelijker te bewijzen zijn dat je loverboy een overtreding heeft begaan, je mag namelijk niet als prostituee werken als je beneden de achttien bent. . Misschien zijn er nog een paar mensen die kunnen getuigen dat hij je mishandelde. Het maximale wat je loverboy kan krijgen is 8 jaar cel, maar dan moet je zelf minderjarig en zwaar mishandeld zijn.  

Strip over loverboys van PMW Rotterdam

Ramon vraagt haar mee uit. Die dag kan ze niet, maar ze maken een afspraak voor de volgende dag.
Ze brengen veel tijd met elkaar door. Het leven is een groot feest.
Strip om tieners te waarschuwen tegen loverboys van het Prostitutie Maatschappelijk Werk van Humanitas in Rotterdam. Vraag van De Rode Draad: gaat dit over prostitutie of over een vorm van seksueel geweld?
zoeken

Sponsors



Lotgenoten Forum