
- Roma op de Nieuwmarkt
Juli 2006
Naast de ambulance waarin een arts een vrouw aan het onderzoeken was, zaten we op een stoepje. De medewerkers van Aras, de organisatie die het ambulance project leidt, hadden van de politie de toezegging gehad dat ze in rust hun werk konden doen: spuitenomruil faciliteren en het opsporen van open tbc en andere problemen. .
Niettemin komen twee politiemannen vragen wat we aan het doen zijn. Een van de vrouwen moest in de politie auto gaan zitten om de agenten seksueel ter wille te zijn. Wij zijn geschokt maar de medewerkers van Aras reageren gelaten. "Dat gebeurt nu eenmaal."
We waren op de ambulance voor de korte rit door Boekarest. In andere gevallen gaat men ook naar de buitenwijken. We gingen eerst naar een buurt waar de ambulance werd verwacht.. Een groep Roma’s stond op de ambulance te wachten. We stapten uit om een praatje met ze te maken. Een van de Rode Draad vrouwen sprak met een (Roma) meisje van 12 jaar die haar wou voorstellen aan haar moeder of grootmoeder, dat was niet duidelijk. Het meisje was gefascineerd door haar leeftijd, dezelfde als van haar grootmoeder/moeder. De laatste was overigens niet geporteerd voor een gezellig gesprekje met ons. De andere medewerkster van De Rode Draad sprak met een man die zijn meisje in Nederland wou laten werken. Hij dacht dat het heel gemakkelijk was. Het meisje kwam alleen snel de naalden halen en ging weg, waarschijnlijk aan het werk.
Beiden moesten met prostitutie het geld voor de drugs binnenhalen. Op straat is het toenemend heroïnegebruik een probleem. Crack is nog niet in Roemenie gesignaleerd. .
Onderweg ontmoetten we een meisje dat als in Spanje had gewerkt. Maar het gesprek werd onderbroken, ze kon alleen zeggen dat het in Spanje heel erg moeilijk was. Volgens Aras worden veel vrouwen uit Roemenië naar Spanje, Nederland en Italië worden verhandeld. Het straatprostitutiegebied is een vaste stop voor de ambulance . De mensen van de ambulance wisten dat een woeste blonde zou komen, die meestal erg agressief is. Ze kwam inderdaad, maar ze was niet agressief. Later stapte een vrouw met open wonden in. Ze zou de enige niet zijn; we kwamen ook in aanraking met een vrouw met gangreen. Een andere vrouw kwam voor controle voor tbc. De dokter had open tbc bij haar geconstateerd. Bij een mannelijke prostituee liep het pus uit de wonden.. De dokter zei dat ze de spuiten niet meer in de aders konden krijgen en dat ze het in de liezen inspoten, wat gevaarlijk is.
Aan het einde van de rit kwamen een paar dames speciaal voor ons naar de ambulance. Zij wilden met ons praten. Ze klaagden over de boetes die ze van de politie kregen. Van vier politiediensten krijgen de vrouwen boetes. Al met al loopt dat op tot 150 euro per avond aan boetes. Dat kunnen de vrouwen nooit betalen. Ze hebben daardoor een strafblad en krijgen twee jaar gevangenisstraf omdat ze de boetes niet hebben betaald. Volgens Aras zitten om deze reden 2000 vrouwen in de gevangenis in Roemenië. Ze waren van plan een organisatie op te richten. Dat was speciaal gedaan omdat wij er waren. De vrouwen durven niet goed voor hun rechten op te komen, maar Aras zou ze erbij helpen. Ze vertellen dat vrouwen veel problemen hebben met pooiers. Ze komen niet tussenbeide als ze minderjarige prostituees zien. Ook zij zeggen dat de politie corrupt is. Van vier politiediensten krijgen de vrouwen boetes. Al met al loopt dat op tot 150 euro per avond aan boetes. Dat kunnen de vrouwen nooit betalen. Ze hebben daardoor een strafblad en krijgen twee jaar gevangenisstraf omdat ze de boetes niet hebben betaald. Volgens Aras zitten om deze reden 2000 vrouwen in de gevangenis in Roemenië. Aras doet een soort community work. Wij zouden dat in de jaren zeventig opbouwwerk hebben genoemd.
De mensen van Aras vertelden dat ze een keer met de Nederlandse ambassade hadden gesproken. Daar wist men te vertellen dat vorig jaar één meisje in Nederland een werkvergunning voor prostitutie had gekregen. Degene die dat aan Aras vertelde was daar verbaasd over. Kennelijk wordt dit niet op grote schaal afgegeven, wat we eigenlijk al wisten.
Aan het einde van de rit vertelde de dokter dat hij steeds zwaar moest onderhandelen met het ziekenhuis om de vrouwen een normale behandeling te laten krijgen, zodat ze niet als hoer zou worden geregistreerd. De zeer vermoeide dokter vertelde dat zijn collega’s op hem neerkijken.. Hij had er nog een baan naast en ze deden dit vier keer per week. Zij leveren het soort werk dat bij ons een GGD doet. Een GGD kan niet gaan lopen preken tegen pooiers. Ze leveren met veel inzet het soort diensten dat een basisvoorziening is. We zijn zeer onder de indruk van de inzet van Aras. De mensen in de ambulance lopen grote risico’s. Ze hebben contact met patiënten met open tbc. Zij beschermen zichzelf (en ons) met ontsmettende zalfjes.
Later merken we dat de straatprostitutie alom tegenwoordig is in Boekarest.
Een van de centra van de prostitutie is het stuk straat voor McDonald en KFC. We signaleren ook straatprostituees voor het hotel Intercontinental In een andere straat staan wel 50 prostituees. Ze hangen rond bij de clubs. De meisjes wachten op straat op klanten, de pooiers zijn in de buurt maar praten niet met de meisjes.
Ook in nachtclubs wordt gewerkt. Ook dat is illegaal en gaat in het geheim. Het systeem is als volgt: een klant bestelt champagne en verwacht dat daar een dame bij wordt geleverd.
Dit betekent dat prostituees niet zelf hun klanten kunnen opzoeken. Zeggenschap over het werk is er niet bij. De medewerkers van Aras komen niet de bordelen binnen want daar moeten ze toegangsgeld voor de champagne betalen. Dat is te duur.
Sommige vrouwen werken vanuit appartementen.. Ook al zijn zij zelfstandig, zij krijgen vroeg of laat te maken met mensen die hun tegen betaling bescherming aanbieden. Deze vrouwen zijn over het algemeen goed opgeleid en hebben toegang tot internet.
mensenhandel
Mensenhandel is er aan de orde van de dag. Een paar journalisten die zich soms beroepshalve uitgaven voor mensenhandelaren vertelden ons dat ze voor 3000 euro een meisje konden kopen. Ze kregen haar te zien. Ze was vlak voor de koop stevig met een mes bewerkt en bloedde nog uit een grote wond. Ze hadden geprobeerd er een stuk uit te snijden. Een ander slachtoffer is nu gehandicapt omdat ze zes kogels in haar lichaam heeft gekregen. Een van de pooiers klaagde dat het werk te gevaarlijk was geworden in Roemenie. Deze criminelen wilden uitwijken naar Nederland. Deze handelaren deden in alles, in dames, in drugs, enzovoort.
Volgens deze journalisten zijn vooral Roma meisjes slachtoffer van mensenhandel. In verband met het stigma kunnen die meisjes niet terugkeren naar Roemenië. Zij bevestigen het verhaal dat er enkele goedwillende politiemensen zijn maar dat de rest hopeloos corrupt is. Volgens hen weten veel vrouwen die verhandeld worden dat ze in de prostitutie terecht komen. Maar dan nog is verhandeld worden beter dan in een situatie blijven van seksueel misbruik, gebrek aan perspectieven en armoede. Vrouwenhandel heeft te maken met de gevolgen van het Ceaucescu regime. In die periode werden mensen gedwongen om zoveel mogelijk kinderen te maken. Deze talrijke generatie heeft nu geen werk. In Roemenie zijn veel slachtoffers uit Moldavië. Moldavië is arm omdat het door Rusland is leeggezogen. Moldavië is Europa’s wapenfabriek.
Het gaat niet alleen om vrouwen. Pedofielen uit Duitsland en Frankrijk komen naar Roemenië om minderjarige jongens te misbruiken. De jongens worden ook naar Frankrijk en Nederland verhandeld.
Criminelen maken op allerlei mogelijke manieren misbruik van mensen die naar het buitenland vertrekken. Zo hoorden we eerder op het vliegveld dat het de gewoonte was een identiteit te stelen van Roemenen die een lange tijd uit het land waren.. Dit doen ze door het paspoort als gestolen op te geven en een nieuw aan te vragen. In zo’n geval kom je erachter dat iemand op jouw paspoort misdaden aan het begaan is.
De strijd tegen mensenhandel wordt in Roemenie vooral door particulieren gevoerd. Er zijn zo'n twintig ngo’s in Roemenië die zich bezighouden met het bestrijden van mensenhandel De meeste shelters worden gerund door de orthodoxe kerk en werken samen met het IOM (International Organization for Migration). Ze staan helaas vaak leeg. Dat geldt niet voor het opvanghuis van Jana Matei dat niet door het IOM wordt gefinancierd. Dit opvangcentrum ligt in de Karpaten, vlak bij het kasteel van Dracula, ofwel het kasteel van Vlad, de man die de strijd tegen de Turken leidde.. We gaan naar Jana en zijn verbijsterd door de energieke aanpak van Jana. Met de werkgevers in de omgeving regelt ze vervangend werk. Jana probeert de boeren en de bedrijfjes in de omgeving in haar werkgelegenheidsproject te betrekken. Dat pakt ze niet bepaald halfslachtig aan. Ze regelt mensen die de boeren leert hoe ze hun agrarische produkten kunnen verbeteren. Ze heeft een naaiatelier waar de meisjes dekbedovertrekken maken die aan de pensions in de buurt worden verkocht.
Binnenkort opent ze een pensioen voor toeristen dat door haar dames gerund zal worden. Een van de medewerksters van De Rode Draad spreekt uitgebreid met de meisjes in het opvanghuis die vreselijke dingen hadden meegemaakt.. Ze waren verkocht door een broer, misbruikt door een leraar en hadden sowieso onder terreur van pooiers gewerkt. Die pooiers hadden door seksueel, fysiek en verbaal geweld hun persoonlijkheid gebroken. Ze hadden hen verkracht, mishandeld en steeds gezegd dat ze niets waard zijn. De meeste meisjes in het opvanghuis waren erg jong (15,16) en hadden bijna geen opleiding. Dat is vooral bij de Roma het probleem. Roma meisjes mogen niet naar school. Die Roma kinderen hebben geen gevoel van eigenwaarde. Ze denken zelfs dat ze niet goed genoeg zijn om schoonmaakster te zijn. Een vaardigheid als breien aanleren kan al helpen de persoonlijkheid weer een beetje op te bouwen. De meisjes zijn niets gewend. Wc papier is een luxe artikel en snoep krijgen ze bijna nooit. Tijdens ons bezoek komt er de melding binnen dat drie meisjes van 15, 16 en 17 jaar op weg naar school waren gekidnapt. Jana belde een van de moeders om te vertellen dat haar dochter gered was.
Bij Jana kunnen de vrouwen maximaal een jaar blijven. Ze regelt bij de politie nieuwe identiteitspapieren.
Door de criminalisering is het voor prostituees in Roemenie heel moeilijk te stoppen met hun werk. Ze moeten eerst stapels boetes betalen, en hoe doen ze dat? Jana is tegenstander van criminalisering in het algemeen en van klanten in het bijzonder. . Wat kan Jana de klanten schelen, het gaat toch om de vrouwen. Bovendien zijn klanten het enige contact met de buitenwereld. Jana vindt dat je niet alleen vrouwenhandel moet bestrijden. Emancipatie, opleiding voor meisjes en betere ondersteuning van kinderen zijn ook hard nodig.
Legalisering a la Nederland vindt ze ook geen goed idee. Dat werkt alleen als de overheid en politie niet corrupt zijn. Zij pleit ervoor dat de meisjes in Roemenië geholpen moeten worden en niet in Nederland in een Blijf van mijn lijfhuis moeten worden geparkeerd. Het is haar opgevallen dat het heel moeilijk werken is met meisjes die elders in Europa in opvanghuizen hebben gezeten. Dat betekent in de praktijk dat ze een tijd geïsoleerd hebben geleefd en met niemand hebben kunnen praten. De meeste meisjes hebben zich niet kunnen aanpassen aan het ontvangende land. Jana heeft het in dit verband vooral over meisjes die laag opgeleid zijn. Ze hebben hulp in hun eigen taal nodig. Zij vindt dat slachtoffers bij elkaar moeten zitten in opvanghuizen. Het veiligheidsprobleem lost ze op door de mobieltjes van de vrouwen tijdelijk in beslag te nemen. Bovendien ligt haar opvanghuis nogal afgelegen. Weer horen we dat veel Roemeense meisjes naar Italië worden verhandeld. En niemand doet wat aan het probleem dat vrouwen niet één keer, maar enkele malen worden verhandeld. Bij aankomst worden ze opgewacht door de handelaar, of ze zoeken zelf contact met hem. Een meisje in haar opvanghuis was acht keer verhandeld. Ze was vanuit Servië doorverkocht naar Macedonië. Ze was herhaaldelijk mishandeld en kreeg geen eten. Daar kwam ze in het opvanghuis van het IOM terecht. Dat huis is een soort gevangenis. De meisjes mogen er niet naar buiten en er staan voortdurend camera’s op hen gericht.
Jana is de enige die goed contact met de politie heeft, althans met enkele bevlogen individuen in deze organisatie. De rest van de politie vindt ze erger dan de pooiers. Wat doet de politie? Die pakt vrouwen op, geeft ze een boete en laat de pooiers lopen.
Terug in Boekarest bezoeken we vlak voor ons vertrek het IOM. (International Organization for Migration) Een medewerker vertelt vol trots over het opvanghuis waar Jana het over had gehad, maar hij kan niet verhullen dat er maar weinig vrouwen gebruik van maken. Het IOM faciliteert opvang, het afgelopen jaar hebben ze voor drie vrouwen uit Nederland opvang geregeld.
In 2001 is het probleem mensenhandel bij de Roemeense regering aangekaart. Die had onmiddellijk maatregelen genomen, dat wil zeggen de wetten tegen illegale migratie verscherpt. Illegaal de grens overgaan is nu een misdrijf. Daarom zijn zoveel Roemeense vrouwen in Nederland bang voor uitzetting. In geen van de gevallen van teruggekeerde slachtoffers werden de mensenhandelaren vervolgd. Het IOM heeft van ongeveer 1000 gevallen van mensenhandel gehoord sinds 2001.
Meer vrouwen dan vroeger wisten dat ze in de seksindustrie terecht zouden komen. Ze hebben dat geteld en dat was met zes procent toegenomen. De meeste vrouwen worden door bekenden geworven. Veel vrouwen worden behalve voor prostitutie ook in het huishouden uitgebuit.
We krijgen een verhaal te horen over een politieactie. Een zekere Kamatari zou daardoor in de Roemeense gevangenis zijn beland, overigens niet voor mensenhandel maar voor drugs en dergelijke. Deze Kamatari wordt aangestuurd door Kamparu die vrolijk en wel in Italie zijn handeltje drijft. Wanneer Kamatari vrij komt gaat hij naar Nederland. Hij zou vooral Turkse vrouwen naar Roemenië en verder verhandelen. Er is wettelijk bepaald dat er tien opvanghuizen moeten zijn.
Het IOM houdt zich bezig met opvang van terugkerende vrouwen. Uitgewezen vrouwen komen allemaal met de laatste vlucht van de dag uit West Europese landen. Eenmaal op het vliegveld zitten ze uren vast, omdat ze meestal hun documenten kwijt zijn.. Met zestig procent van de slachtoffers hebben ze succes met de re-integratie. Al met al duurde het jaren voordat de wet ook werkelijk uitgevoerd werd. Die tien lege opvanghuizen zouden zich vooral bij de grenzen bevinden. De mensenhandel is de laatste jaren van karakter veranderd. De vrouwen gaan nu legaal naar West Europese landen.
De Roma

- Roma in Roemenie, 1923
Geschiedenis van de Roma
Er is veel onduidelijkheid over de geschiedenis van de Roma. Het bijzondere aan hen is dat geen enkel land hun thuisbasis is. De samenhang in de groep is slechts te herleiden tot hun gemeenschappelijke linguistische, historische en beroepsmatige achtergrond. Er gaan stemmen op om de nomadische levensstijl als gemeenschappelijke noemer aan te wijzen. Maar ook dat is niet het gemeenschappelijk kenmerk bij uitstek. De Roma zijn niet meer nomadisch en wonen gewoon in huizen. Er is geen consensus over de historische achtergrond van de Roma. De meeste experts gaan uit van de veronderstelling dat hun wortels in Noord-India liggen. Daarvandaan migreerden ze via het Byzantijnse rijk naar Europa waar ze in de dertiende en veertiende eeuw na Christus voor het eerst opdoken. In de veertiende eeuw vestigden ze zich in de Balkan. Uit deze periode stammen documenten dat ze als slaven werden verhandeld.
In de achttiende eeuw, tijdens het regime van Maria Theresa werden ze gestimuleerd om hun nomadische levensstijl op te geven. Naderhand werd hun nomadische levensstijl weer getolereerd, tot de tweede wereldoorlog waarin ze aan hevige vervolging bloot stonden.
Onder het communisme werden ze gedwongen tot assimilatie. Etnische diversiteit stond het idee van de klasseloze communist in de weg en daarom werden ze gedwongen tot assimilatie. Ze moesten zich vestigen en een reguliere baan aanvaarden. Ze kwamen echter terecht in de meest beroerde huizen en in de laagst betaalde banen. In die periode hadden ze toegang tot gezondheidszorg en andere sociale voorzieningen. Doordat die na de ineenstorting van het communisme werden geprivatiseerd, verloren ze dit voordeel. Het resultaat was dat ze alleen in laagbetaalde banen emplooi konden vinden, ze geen geld hadden voor geschikte huisvesting en hun toegang tot het onderwijs onder druk kwam te staan. Discriminatie bleef een probleem. Al met al is hun situatie door de val van het communisme niet verbeterd.
Diversiteit binnen de populatie
Deskundigen vergelijken de Roma met een mozaïek. De diverse Roma groepen spreken niet allemaal dezelfde taal, hangen niet dezelfde religie aan en hebben ook de beroepskeuze niet gemeen. Daar komt nog bij dat de groepen onderling weinig contact hebben.
De meeste Roma zijn in de een of andere vorm christelijk, maar ook de islam kent Roma aanhangers in zijn geledingen. In Bulgarije zijn de meeste Roma orthodox christelijk, in Roemenie wonen veel katholieke Roma, maar in andere gemeenschappen heeft de Pinkstergemeente een substantiële aanhang onder hen.
Hun belangrijkste taal is 'Romany', een taal die verwant is aan het Hindi en talen die in het oude Punjab werden gesproken. Op grond van de taal die ze spreken kan men de Roma indelen in drie groepen: De Domari (Dom) die vooral in het Midden Oosten wonen, de Lomarvren (Lom) in Centraal Europa en de Romany (Rom) in West Europa. Deze talen worden niet door alle Roma gesproken. In landen als Hongarije en Bulgarije spreken ze hun eigen taal vermengd met woorden uit de taal van het gastland.
Door de val van de muur is de tegenstelling tussen rijk en arm in Oost en Centraal Europa verscherpt. De Roma's behoorden tot de armste groep .
In Europa wonen 7-9 miljoen Roma waarvan 70 procent in Oost- en Centraal Europa.
Roemenie heeft het grootste aantal Roma in Europa: naar schatting tussen de een en twee miljoen mensen. In West Europa treffen we de meeste Roma aan in Spanje (naar schatting 600.000).
De Roma hebben om verschillende redenen meer te lijden gehad onder de ommekeer in het voormalige Oostblok na 1989 dan andere groepen. Ze waren al slecht opgeleid en werden als eersten ontslagen toen de staatsfabrieken, de staatsmijnen en de landbouwcollectieven werden geprivatiseerd. Voor 1989 voorzag de overheid hen van banen, vooral in fabrieken en in sectoren voor ongeschoold werk. Ze bleven langer werkloos dan de rest van de bevolking. In Bulgarije bijvoorbeeld bijna twee keer zo lang. (gewone Bulgaren 27 maanden en Roma 51 maanden).
Ze werden afhankelijk van de staat of moesten hun brood zien te verdienen in de informele economie. Met andere woorden, ze scharrelen dagelijks hun kostje bij elkaar om te overleven. Dat doen ze door lege flessen te verzamelen, tweede hands kleren te verkopen en ook door illegale activiteiten. Dit zijn tijdrovende handeltjes die over het algemeen weinig opleveren, geen stabiel inkomen genereren en niet worden beschermd door wetten op het gebied van sociale zekerheid. Op het platteland zijn de Roma iets beter af, ze kunnen daar wat klussen in de landbouw waardoor ze in het sociale verzekeringssysteem blijven en recht hebben op een toeslag om de kinderen naar school te kunnen sturen.
Daar kwam nog bij dat hun huisvestingssituatie sterk verslechterde. Ze waren al geen landeigenaren en konden minder snel een huis bemachtigen dan anderen die wel een stukje grond bezaten. Tenslotte kregen zij de schuld van alles wat er vlak na de ommekeer mis ging. Ze werden de zondebok, en de vooroordelen tegen hen lieten zich vaker gelden. Begin jaren negentig vielen ze ten prooi aan racistisch geweld. Nog steeds stagneert hun integratie door de vooroordelen en het racisme van de bevolking.
Ondanks speciale programma's voor emancipatie in Oost -Europa blijft hun situatie zorgwekkend en is hun situatie niet aanzienlijk verbeterd. De belangrijkste problemen zijn hun armoede, de vooroordelen tegen hen, hun geringe toegang tot onderwijs en gezondheidszorg.
De meeste Roma hebben alleen lagere school en zelfs dat nog niet. Slechts zeven procent heeft middelbare school of hoger. Onder het communisme werd hun niveau van opleiding wat opgekrikt, maar nu zijn ze weer teruggevallen. In Bulgarije heeft 89 procent van de Roma alleen maar lagere school of zelfs dat niet, in Hongarije 76% en in Roemenie 67%. De redenen voor dit lage opleidingsniveau ligt in het feit dat veel Roma meisjes jong trouwen en al snel kinderen krijgen, de taalbarrières en de vooroordelen tegen de Roma.
Situatie van Roma vrouwen
De Roma vrouwen moeten in de eerste plaats de regels van de Roma traditie respecteren. Daarin moeten ze voldoen aan een vast rolpatroon als moeder, echtgenote en schoondochter (bori). Wanneer een vrouw uit haar rol breekt, verliest ze het respect van haar familie en haar gemeenschap. En dat is nog niet alles, alcoholisme en werkloosheid van de man kan huiselijk geweld in de hand werken, vooral wanneer de man wil bewijzen dat hij een echte man en een echt hoofd van de familie is. Vrouwen die gescheiden zijn of een echtgenoot in de gevangenis hebben zitten, hebben moeite om de touwtjes aan elkaar te knopen.
Wanneer haar kinderen de schoolgaande leeftijd bereiken moeten ze daartegen vechten maar tegelijkertijd krijgen ze te maken met de vooroordelen van de niet- Roma (gadgé) tegen hen. Daarmee krijgt ze te maken, als ze haar kinderen naar school brengt en naar instellingen.
In Tsjechië en Slovakije krijgt gelijkheid tussen de seksen niet veel aandacht. Speciale voorzieningen voor Roma vrouwen, zoals contraceptie zijn onderdeel van het hele programma voor Roma. De voorlichting lijkt ervan uit te gaan dat Roma onverantwoordelijke ouders zijn. Ook in Bulgarije zijn er speciale voorzieningen voor Roma vrouwen die niet op integratie lijken te zijn gericht.
Mensenhandel, drugs en prostitutie.
Een substantieel deel van de prostitutiepopulatie in Oost Europa bestaat uit Roma. Dit wordt mede veroorzaakt door de gebrekkige toegankelijkheid voor hen van de reguliere arbeidsmarkt, vooral voor de meest 'donkergekleurden' onder hen. Om het gezinsinkomen aan te vullen, zijn Roma vrouwen vaak aangewezen op prostitutie. Bovendien zouden ze aan de vraag naar ‘exotisme' voldoen. Ze zouden meer nog dan niet Roma prostituees last hebben van politiegeweld. Een Roma die in Hongarije werkt, vertelt hierover: “Ík werd vaak door de politie geslagen. We moesten ook ons geld aan de politie geven. Als we dat niet deden moesten we mee naar het politiebureau. Ze hebben me ook eens gedwongen condooms door te slikken. Op een dag hadden we geen klanten gehad en moesten we ons uitkleden zodat ze konden zien dat we echt geen geld hadden.”
Literatuur
ARE ROMA VULNERABLE TO HOMELESSNESS?
ORIGINS AND CAUSES OF SEVERE EXCLUSION EXPERIENCED BY ROMA IN EUROPA March 2005
(IOM 1995)
(IOM 1996).
IOM 2000
(Barbara Einhorn 1993, and Europe's Untouchables
(in Polansky 1998)
(Omelaniuk, I. 1998 in IOM 2000). And Trafficking in Human Beings
A similar idea has been explored by Ruggiero (1997 in IOM 2000)
(ERRC 1997)
Brown 1996, Zambo 1997.
According to a report by the European Roma Rights Center, prostitutes working
(in ERRC 1997)











